1/48 Potez 63-11 – Techmod #48815
Po ukazaniu się dwóch zestawów kalkomanii dedykowanych Potezowi 63-11, a mianowicie #48086 i #48087, temat wydawał się „należycie obsłużony”. Tym samym, gdy na sklepowe półki trafił następny produkt Techmodu #48815 wywołało to pewne zdziwienie. Zwłaszcza, że tym razem mamy do czynienia z zestawem niejako podwójnym – oferującym aż osiem malowań + dwa komplety masek Montexu. Ponieważ wszystkie z ww. propozycji producent ochrzcił jedynie krótką wspólną nazwą Potez 63-11, na własny użytek nadałem mu podtytuł W obcych rękach, który po analizie wykazu oferowanych malowań szybko zmieniłem na W obcych barwach. Nie da się bowiem nie zauważyć, że pierwsze trzy „brytyjskie” samoloty, to maszyny Francuskiej Eskadry Myśliwskiej, której personel postanowił prowadzić dalsze działania bojowe po stronie „tych dobrych”. Zaproponowane malowania należą do grupy różnorodnych i nietypowych, a cała ósemka przedstawia się następująco:
- Potez 63-11 c/n 420 (AX691), French Fighter Flight No.2, Haifa (Palestine), February 1941
- Potez 63-11 c/n 395 (AX680), French Fighter Flight No.2, Haifa (Palestine), October 1940
- Potez 63-11 c/n 670 (AX673), French Fighter Flight No.2, Ismailia, Egypt, December 1940
- Potez 63-11, RC+ZF, Luftwaffe
- Potez 63-11, 101, Royal Rumanian Air Force, 1942
- Potez 63-11, 71, Royal Rumanian Air Force, 1942
- Hungarian Potez 63-11, KH+TH (Luftwaffe markings), Aviation Research Institute, Topoca Airfield, Summer 1944
- Hungarian Potez 63-11, KH+TF (Luftwaffe markings), Aviation Research Institute, Ferihegy Airfield, Spring 1944
Schematy nr 1 i 2 reprezentują oryginalne kamuflaże francuskie, tworzone z zastosowaniem barw Gris Bleu Fonce / Kaki / Terre Fonce (Marron) / Gris Bleu Clair, uzupełnione o pomalowane na czarno (wg ówczesnego standardu RAF) dolne powierzchnie lewej połówki kadłuba oraz lewego płata i statecznika poziomego. Brytyjskie Fin flash-e stworzono przez prostą adaptację francuskich pasów naniesionych na stery kierunku. Kokardy na spodzie prawego płata zostały zamalowane, choć instrukcja nie precyzuje jakiej farby w tym celu użyto. Przy okazji zauważyłem, że w przypadku instrukcji do pierwszego schematu malowania, odnośniki A, B, C oznaczające główne barwy kamuflażu zostały umieszczone w niewłaściwej sekwencji. W drugim proponowanym schemacie połączenie danej barwy z odpowiadającą mu literą, jest już prawidłowe i to na nim powinniśmy się wzorować. Schemat nr 3 prezentuje samolot tej samej eskadry, ale operującej z bazy w Egipcie, a nie w Palestynie jak dwa poprzednie. W związku z powyższym, nosi kombinowany kamuflaż „pustynny” złożony z barw Dark Earth / Mid Stone na powierzchniach górnych i bocznych oraz oryginalny francuski Gris Bleu Clair do połowy zamalowany na czarno – na spodzie maszyny. W tym przypadku Fin flash-e namalowano od podstaw na sposób brytyjski, tj. na powierzchniach stateczników pionowych, a nie na sterach kierunku.
Schemat nr 4, to zdobyczna maszyna w barwach Luftwaffe, z kodem radiowym RC+ZF i jednolitym malowaniu: RLM 71 (góra/boki) i RLM 04 (spód). Instrukcja nie precyzuje do jakiej jednostki samolot ten należał. Można jedynie spekulować, że używany był do testów przez jeden z ośrodków badawczo-rozwojowych (Wanderzirkus Rosarius ?).
Samoloty, których malowanie podziwiać możemy na schematach nr 5 i 6, to reprezentanci Rumuńskich Sił Powietrznych. Obie maszyny noszą niemal identyczne „mundurki” złożone z nieregularnych brązowych i zielonych „pasów”, a dokładnie Olive Green / Earth Brown. Dolne powierzchnie pozostawiono w oryginalnej francuskiej barwie Gris Bleu Clair. Zgodnie z zasadami malowania samolotów Osi (oraz ich sprzymierzeńców) operujących na Froncie Wschodnim, Potezy otrzymały żółte pasy szybkiej identyfikacji wokół tylnej sekcji kadłuba. Barwa ta nie została natomiast naniesiona na osłony silników.
Bardzo interesująco prezentują się ostatnie dwie propozycje (schematy nr 7 i 8). 63-11 testowane przez Węgrów wiosną 1944 roku w Instytucie Badawczym bazy Topoca. Zasadniczy typ kamuflażu odpowiada standardowi Luftwaffe tego okresu (RLM 74/RLM 75/RLM 76) z zastosowaniem segmentowych plam RLM 74/75 na powierzchniach górnych oraz zmniejszających widoczność „esów-floresów” (również RLM 74/75) na powierzchniach bocznych i usterzeniu pionowym. Samoloty noszą pełne oznakowania niemieckie, włącznie z kodami radiowymi KH+TH i KH+TF. Ze względu na niebojowe wykorzystanie, ani oznaczenia lotnictwa węgierskiego ani elementy szybkiej identyfikacji nie zostały naniesione. W przypadku Poteza KH+TF (schemat nr 8), ograniczono się jedynie do zamalowania swastyk na statecznikach pionowych.
Jakość przedmiotowego produktu jest bardzo wysoka, zarówno w aspekcie czystości druku, nasycenia barw, jak i właściwości mechanicznych samych naklejek. Nie bez znaczenia jest też obecność masek kabinowych, dedykowanych oszkleniu modelu Azur. Tym razem mamy do dyspozycji zdwojony arkusz Montex-u choć nie jestem pewien, czy jest to reguła, czy też zwyczajnie – fart.
Podsumowanie
Modelarze trzymający się ściśle zasady, iż miniatura konstrukcji powstałej w danym kraju powinna występować w barwach tegoż kraju, poczuli się z pewnością usatysfakcjonowani już poprzednimi dwoma produktami serii Potez 63-11. Ci jednak, którzy lubią nieco pozmieniać, lub też zróżnicować w ramach tworzonej kolekcji, dopiero teraz otrzymują szerokie pole do popisu. Co by bowiem nie mówić bądź pisać, 16 schematów oferowanych przez firmę z Dąbrowy Górniczej + pudełkowa oferta producenta modelu, to iście królewski wybór. A to jeszcze nie ostatnie słowo Techmodu.
Firmie Techmod dziękujemy za udostępnienie zestawu do recenzji.
